Volgende stap voor energiehubs: eerste GTO van Brabant een feit

Het elektriciteitsnet in Noord-Brabant is op veel plekken vol. Daardoor kunnen bedrijven niet altijd een nieuwe of zwaardere aansluiting krijgen. Dat remt de groei van bedrijven en maakt het moeilijker om te verduurzamen, bijvoorbeeld door over te stappen op elektrische processen. Daarom ondersteunt de provincie samenwerking op bedrijventerreinen met energiehubs: lokale oplossingen waarbij bedrijven hun energie slimmer delen, opslaan en op elkaar afstemmen.

Voorloper De Waterlaat

De Waterlaat in Bergeijk heeft sinds vorig jaar 2 energiesamenwerkingen met in totaal 13 aangesloten bedrijven. Hiermee is het terrein een van de voorlopers in Brabant. Al in 2018 werd duidelijk dat er weinig ruimte meer was op het elektriciteitsnet voor bedrijven op de Waterlaat om verder te groeien en/of te verduurzamen.

Uit onderzoek van het Kempisch Ondernemers Platform (KOP) bleek dat de pieken in gebruik en teruglevering van stroom van de verschillende bedrijven op het terrein nauwelijks samenvielen. Door gebruik en opslag van elektriciteit beter op elkaar af te stemmen, ontstond er weer ruimte op het elektriciteitsnet voor individuele bedrijven om te groeien.

Sinds 2025 heeft De Waterlaat een energiemanagementsysteem (EMS), dat op de seconde nauwkeurig het verbruik van alle aangesloten bedrijven monitort en bijstuurt. Stijgt het gezamenlijke verbruik richting de limiet, dan schakelt het systeem batterijen in, stuurt laadpalen aan of beperkt de productie van zonnepanelen wanneer nodig.

Belangrijke mijlpaal

De ondertekening van de groepsovereenkomst is een belangrijke mijlpaal voor De Waterlaat. Een GTO is een juridisch contract met de netbeheerder, waarbij een groep bedrijven samen een vastgestelde hoeveelheid transportcapaciteit (ruimte) op het elektriciteitsnet krijgt, om energie te gebruiken en terug te leveren. De groep regelt onderling in een energiehub hoe zij deze capaciteit verdeelt.

Met de ondertekening van de GTO hebben de bedrijven op De Waterlaat de verdeling van hun energie nu echt in eigen hand. De ondertekende GTO is de eerste van 2: De Waterlaat verwacht dit najaar een GTO te kunnen ondertekenen voor de tweede energiesamenwerking op het terrein.

Bas Maes, gedeputeerde Klimaat en Energie: “Wat hier op De Waterlaat gebeurt, is een prachtig voorbeeld van Brabantse ondernemerskracht. Jarenlang hebben ondernemers, het Kempisch Ondernemers Platform en Enexis samengewerkt aan een slimme oplossing voor een vol elektriciteitsnet. Met deze groepstransportovereenkomst zetten zij een belangrijke stap voor groei én verduurzaming. Dit laat zien dat we met samenwerking echt verschil kunnen maken in de aanpak van netcongestie.”

Steun van de provincie

De provincie Noord-Brabant volgt de ontwikkelingen op De Waterlaat met grote belangstelling. De energiehub is mede mogelijk gemaakt door financiering vanuit het Europese OPZuid-programma, waar de provincie aan bijdraagt. OPZuid ondersteunt innovatieve projecten die bijdragen aan een slimme en duurzame toekomst voor Zuid-Nederland. Het programma helpt organisaties om oplossingen te ontwikkelen voor maatschappelijke uitdagingen en nieuwe economische kansen te benutten.