Samen werken aan betere waterkwaliteit in zandgebieden

9 maart 2026Agrarisch ondernemerLandbouw en voedselBevat visueel element: Foto

Op 4 maart kwamen agrarisch ondernemers, onderzoekers, teeltadviseurs, waterschappen, gemeenten en andere gebiedspartijen samen op Landgoed De Barendonk in Beers. Centrale vraag: hoe verbeteren we de waterkwaliteit in zandgebieden zoals Noordoost‑Brabant? Eén ding werd al snel duidelijk: dit vraagt om maatwerk.

In een regio waar grondruil de norm is, sluiten generieke regels vaak niet goed aan op de praktijk. Veel melkveehouders, akkerbouwers en groentetelers zijn daarom al langer bezig met het meten van stikstof (N‑min) in de bodem en het toepassen van het BedrijfsRotatieResidu (BRR). De praktijk laat zien dat nitraatuitspoeling nooit door één factor wordt bepaald, maar het resultaat is van een samenspel van bemesting, gewaskeuze, rotatie en grondruil – jaar op jaar.

Tegelijkertijd bleek tijdens de bijeenkomst dat meten en optimaliseren alleen niet voldoende zijn. Zolang ondernemers vastlopen op generieke maatregelen, blijft de vraag: hoe verder?

Wederkerigheid als richtinggevende aanpak

Keynotespreker en innovatiemanager Ronald Luijkx schetste het ingroeipad richting doelsturing binnen het komende 8e Actieprogramma Nitraat. Belangrijke elementen daarin:

  • N‑residu als basis: minder aannames en minder rekenwerk.
  • Wederkerigheid: goede resultaten moeten meer ruimte geven ten opzichte van generieke regels.
  • Sturing op een 3‑jarig perceelgemiddelde.
  • Alle percelen meten voor een volledig en betrouwbaar beeld.
  • Onafhankelijke metingen en een geborgde dataketen voor transparantie en vertrouwen.

BRR blijkt bovendien niet alleen waardevol op perceel- of bedrijfsniveau, maar juist ook op gebiedsniveau. De dag eindigde dan ook met een duidelijke boodschap: niet blijven reflecteren, maar dóórpakken.

Meedoen?

De AgroProeftuin biedt verschillende mogelijkheden:

Voor agrarisch ondernemers

  • Aansluiten bij de volggroep (twee bijeenkomsten over planvorming en resultaten)
  • Meedoen in lopende projecten

Voor studieclubs

  • Nodig AgroProeftuin Noordoost-Brabant uit voor een praktijkpresentatie

Voor bestuurders

  • Nodig ondernemers uit voor deelname aan de volggroep
  • Vraag AgroProeftuin Noordoost-Brabant voor een presentatie

Meer informatie

Neem contact op met Ronald Luijkx: [email protected]