Wanneer is bos niet gewenst?

Er zijn situaties denkbaar dat de aanleg van nieuw bos niet gewenst is. Langs rivieren en grotere wateren is bos niet toegestaan als het de doorstroming bij hoge waterstanden belemmert. Ze vormen dan een veiligheidsrisico. Plannen voor bos langs rivieren en grote wateren worden altijd getoetst door Rijkswaterstaat. Voor kleinere wateren zijn de waterschappen verantwoordelijk. 
Bij cultuurhistorisch waardevolle open landschappen of historische landgoederen is er nauwelijks of geen ruimte voor nieuw bos. Voorbeelden hiervan zijn De Mortelen in het Groene Woud of het Maasheggengebied tussen Vierlingsbeek en Cuijk. Lijnelementen zoals nieuwe heggen in het maasheggengebied zijn eventueel wel mogelijk.  
De aanleg van bos kan ook bepaalde natuurwaarden bedreigen zoals weidevogelgebieden. De vogels die hier leven hebben open grasland nodig en vinden geen geschikt leefgebied in bos. Bossen zijn dan ook niet gewenst in belangrijke gebieden voor weide- en akkervogels zoals de komkleigebieden van de Beerse Overlaat en het Land van Heusden en Altena. 
 
Het is daarom verstandig om van tevoren het bestemmingsplan van de gemeente te raadplegen om zeker te weten dat uw plan voor een nieuw bos mogelijk is op de plek die u voor ogen heeft.

Geschikt plantmateriaal

Het aanplanten van bomen en struiken bepaalt voor lange tijd de kwaliteit van het bos, omdat bomen nou eenmaal lang leven en zich ook verspreiden. De kwaliteit van het plantmateriaal is daarom een belangrijke factor om mee te wegen in de aanplant van nieuwe bomen. De kwaliteit van het plantmateriaal wordt in grote mate bepaald door de genetische herkomst. Deze heeft invloed op onder meer de gevoeligheid van bomen voor ziekten en plagen, de groeisnelheid en de waarde voor de biodiversiteit.  
Autochtone boomsoorten zijn soorten die van oorsprong in Nederland voorkomen. Deze soorten zijn het best aangepast aan de Nederlandse omstandigheden waardoor ze weerbaarder zijn tegen negatieve invloeden. Daarnaast kunnen ook boomsoorten die beter bestand zijn tegen de effecten van klimaatverandering een belangrijke toevoeging zijn in het bomenbestand, denk aan soorten uit Zuid-Europa. Naast de kwaliteit en herkomst van plantmateriaal moet ook gekeken worden naar diversiteit aan soorten. Een bos met een grote, gemengde soortensamenstelling is weerbaarder voor veranderingen, dan een bos met maar 1 of 2 boomsoorten. 

Bos en exoten

Ook in bossen veroorzaken bepaalde invasieve exoten problemen. Voorbeelden daarvan zijn de Japanse duizendknoop en de Amerikaanse Vogelkers. Het is daarom raadzaam om u goed te informeren over welke soorten wel en niet gewenst zijn in uw bossysteem. De EU heeft een lijst met invasieve exoten vastgesteld die op regelmatige basis wordt bijgesteld. Deze lijst vormt de basis voor het Brabantse invasieve exotenbeleid. 
In recente publicaties is gewezen op het risico van de aanwezigheid van invasieve exoten in voedselbossen. Voorkomen moet worden dat voedselbossen problemen gaan opleveren voor bestaand bos.  
Bekijk ook:

Contact Brabantse bomen

Handig om te weten

Zie ook