Wild zwijn (foto Philippe Rouzet)

In Nederland zijn tot nu toe geen zieke wilde zwijnen of varkens aangetroffen. Een uitbraak van AVP heeft grote gevolgen voor de varkenshouderij. Er bestaat geen behandeling of vaccin, de ziekte is voor de meeste varkensachtigen dodelijk. Mensen worden van de Afrikaanse varkenspest niet ziek.

Voorkom uitbraak

Het voorkomen en bestrijden van een uitbraak van AVP is de verantwoordelijkheid van het Rijk. De provincie draagt bij aan het minimaliseren van het risico op een uitbraak in Nederland en zet in op voorlichting en preventie (aanvullend op de inzet van het Rijk en andere instanties). Dat is niet alleen gericht op varkenshouders, maar ook op vakantiegangers, vrachtwagenchauffeurs en anderen die naar besmette gebieden gaan. De Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA) heeft de brochure 'Voorkom insleep Afrikaanse varkenspest' gemaakt. Ook voorlichting en preventieve maatregelen specifiek voor varkenshouders loopt via de NVWA.

Faunabeheer

Volgens veterinaire deskundigen is de kans op introductie van AVP verder te verkleinen door de populatie wilde zwijnen te reduceren. Het beleid van de provincie is er dan ook op gericht om de wilde zwijnen adequaat te beheren en verdere groei en verspreiding ervan te voorkomen. De Faunabeheereenheid (FBE) heeft daar een advies over uitgebracht wat door de provincie wordt ondersteund door het toestaan van alle wettelijk toegestane middelen en door het beschikbaar stellen financiële middelen om de uitvoering van de voorgestelde maatregelen te stimuleren.

Wilde zwijnen

In Nederland vindt monitoring plaats van wilde zwijnen. Het bloed van geschoten wilde zwijnen wordt steekproefsgewijs onderzocht op verschillende ziekten. Tot op heden zijn geen besmettingen van AVP gevonden.

Beschermde soort

Het wild zwijn is een beschermde diersoort waarvoor een instandhoudingsverplichting geldt. Daarom zijn in Gelderland en Limburg gebieden aangewezen waar de zwijnen kunnen leven. Buiten deze gebieden, en dus ook in Noord-Brabant, gelden er geen instandhoudingsverplichtingen. Met andere woorden: in deze gebieden hóeven geen wilde zwijnen te zijn (nul mág) om te kunnen voldoen aan de instandhoudingsverplichting.

Verkleinen risico's

Hiervoor is ooit het ‘nulstandsbeleid’ bedacht. Het nulstandsbeleid, betekent dat wildzwijnpopulaties buiten de aangewezen leefgebieden kunnen worden beheerd. Doel: het verkleinen van het risico op de introductie en verspreiding van aangifteplichtige dierziekten, het verminderen van schade aan landbouwgewassen en het borgen van de verkeersveiligheid. De provincie staat jachtaktehouders dan ook alle wettelijk mogelijke middelen en methoden toe om wilde zwijnen te beheren. Dit betekent echter niet dat de wilde zwijnenpopulatie in Brabant tot op het laatste exemplaar zou kunnen worden uitgeroeid. Dat blijkt in de praktijk onmogelijk en wordt ook niet door alle partijen wenselijk geacht.

Contact

Afrikaanse varkenspest

Zie ook

Veelgestelde vragen (3)

Open Links Sluit Links
  • Welke voorzorgsmaatregelen kan ik nemen tegen verspreiding?

    De Afrikaanse varkenspest (AVP) verspreidt zich niet via de lucht, in tegenstelling tot de klassieke varkenspest die 20 jaar geleden heerste.

    Besmetting kan plaatsvinden door direct contact tussen varkensachtigen, maar ook bijvoorbeeld via zachte teken in (sub)tropische regio’s, via besmette materialen of besmet voer. Wilde zwijnen die besmet zijn geraakt en zijn hersteld, kunnen lange tijd virusdragers blijven (enkele maanden tot levenslang).

    Maatregelen

    Ook mensen kunnen het virus verspreiden via de huid, kleding en schoeisel. De provincie sluit zich daarom aan bij de dringende oproep aan eenieder om de voorgeschreven reinigings- en ontsmettingsmaatregelen na te leven, net als het verbod om etensresten/keukenafval aan varkens te voeren.

    • Geen vleesproducten of andere levensmiddelen meenemen uit besmette gebieden
    • Neem bij een bezoek aan een (kinder)boerderij geen etenswaren mee
    • Laat geen levensmiddelen achter in de natuur; gooi ze alleen weg in afsluitbare afvalbakken
    • Vermijd contact met wilde zwijnen en varkens. Als dat onvermijdelijk is, neem dan volledige hygie╠łnische maatregelen zoals douchen, schone kleren en schoenen. Reinig en ontsmet veewagens uit besmette gebieden

     

  • Aan welke symptomen herken ik de ziekte?

    Gedomesticeerde varkens krijgen snel ernstige ziekteverschijnselen, met een hoog percentage sterfte, tot wel 100%. Er zijn echter ook virusstammen die minder sterfte geven, maar dan nog altijd aan 30-70%.

    Klinische verschijnselen komen in de meeste gevallen overeen met die van de klassieke varkenspest:

    • koorts
    • slechte conditie, omvallen
    • gebrek aan eetlust
    • rode huid, bloedingen, blauwverkleuringen en afsterving van delen van de huid (zwartverkleuringen)
    • (bloederige) diarree
    • braken
    • bij drachtige zeugen kan spontane abortus optreden

    Ook kunnen dieren plotseling sterven zonder dat vooraf ziekteverschijnselen zijn waargenomen.

  • Hoe lang draagt een besmet varken het virus bij zich?

    Levenslang

    Varkens die de acute fase overleven kunnen ogenschijnlijk weer herstellen. Zij kunnen echter lange tijd virusdragers blijven (enkele maanden tot levenslang). Ziekteverschijnselen kunnen in eerste instantie verdwijnen, maar in een later stadium toch weer terugkeren.