Ze zijn 100.000 keer sneller. Ze gebruiken veel minder energie.
We gaan er miljarden mee verdienen. We hebben het over fotonica.
Ook 'het nieuwe goud' genoemd.
Het zijn chips die werken met licht in plaats van elektriciteit.
Niet nieuw, maar we kunnen wel steeds meer.
Ewit Roos, directeur van Photondelta, een overkoepelende organisatie...
waarin overheid, kennisinstellingen en bedrijven samenwerken.
Leg ons eens in het kort uit...
wat die fotonische chips precies zijn. -In de micro-elektronische chips...
die je bijvoorbeeld in je telefoon hebt...
daar worden elektronen, wordt elektriciteit gebruikt...
om allerlei dingen te laten functioneren:
aan en uit te zetten, je WhatsApp te activeren...
je camera te activeren. Dat is fantastisch.
Fotonische chips werken niet met elektronen, maar met licht.
De eenheid daarvan noemen ze fotonen.
Waar wij in Nederland goed in zijn...
is het bouwen van deze geïntegreerde fotonische chips.
Dus hele kleine chips waarin, in plaats van elektronen...
lichtbundeltjes, dus fotonen gaan die weer in allerlei functies voorzien.
Het klinkt bijna onwaarschijnlijk. Worden ze nu al gebruikt?
Ja, ze worden zeker gebruikt.
Er zijn bedrijven die ze al maken.
Maar de grote slag is om ze in zo'n chip te stoppen.
Waar worden ze al voor gebruikt?
We hebben prachtige bedrijven in Nederland...
die aan de vliegtuigindustrie fotonische chips leveren...
om bijvoorbeeld de afwijkingen in de vleugel te meten.
Om de druk op het landingsgestel te meten...
zodat tijdig onderhoud kan worden gedaan. En dat niet plotseling...
bijvoorbeeld bij een afbrekende landingspoot wordt gezegd:
'We waren te laat met het onderhoud.'
Dus on-time onderhoud in plaats van regulier onderhoud.
Dat brengt kostenbesparingen met zich mee.
Wordt daar al veel mee gewerkt? -Ja, dat is nog niet zo bekend.
Maar het Nederlandse bedrijf Technobis, is hofleverancier op dit moment...
bij bedrijven als Boeing en Airbus.
Het is nog niet zo dat hij massaal chips levert.
Maar wel hofleverancier in de zin van: deze technologie gaan wij gebruiken...
in onze vliegtuigen: de A320 en de A350.
We halen zo nog een paar voorbeelden aan.
Misschien interessant om hier naar te kijken...
om te zien hoe klein die chip is. Als je goed kijkt naar de foto...
dan zie je dat het een vingertopje is...
waar een klein dingetje op ligt. Dat is een fotonische chip.
Echt 'n heel klein dingetje. -Maar ontzettend slim, hè?
Even een paar punten.
De investering die nodig is, is 300 tot 600 miljoen, willen we hier mee verder.
Bedenk dat er een race aan de gang is in de wereld.
Nederland loopt enkele jaren voorop in de ontwikkeling van deze chips.
Vorig jaar zei een professor in de uitzending: 'Twee jaar'.
Is dat nog steeds zo? -We kunnen zeggen dat dat zo is.
Ik was vorige week op een belangrijke beurs in Amerika.
Daar hebben mensen uit Nederland de 'keynote'.
Daar staan dus 2.500 mensen uit de hele wereld...
te luisteren naar Meint Smit, in dit geval...
om te weten hoever wij staan met deze technologie.
Hoe we bouwblokken maken om de technologie in de chip te krijgen.
Geef je dat dan weg? -Nee, je geeft niets weg.
Ik geef aan: we hebben die voorsprong nog steeds.
Maar Obama heeft ook flink geïnvesteerd in fotonica.
Hijgt Amerika in onze nek? Welke landen zitten achter ons aan?
Het hijgen komt uit meerdere hoeken, om maar zo te zeggen.
Duitsland is met techniek toch altijd heel vooruitstrevend?
Zeker, maar we rekenen Duitsland even tot het Europese ecosysteem.
We werken ook samen met de Duitsers om die Europese industrie hier te krijgen.
Amerika hijgt in de nek. Daar wordt stevig geïnvesteerd. China, Japan.
En allemaal op het gebied waar wij nog op voorlopen.
Waarom hebben we dat geld nodig?
Dat geld hebben we nodig om die industriële infrastructuur...
van het ontwikkelen van die chips, maar ook om ze te testen...
en te verpakken zodat ze kunnen communiceren.
En om ze te kunnen maken. Om dat hier in Nederland te krijgen.
Waar gaat het dan om?
Dat je al die nieuwe technologieën ook snel kunt gaan testen.
En samen met die bedrijven gaat ontwikkelen...
zodat je die voorsprong behoudt.
Daar gaat die 300 tot 600 miljoen in zitten.
Dat zou veel banen opleveren, tussen de 5.000 en 7.000.
We hebben zelf als target gesteld, niet onrealistisch...
dat het in Nederland in 2025...
zo'n 25 miljard omzet moet gaan leveren. Goed, dan zijn we acht jaar verder.
Maar dat is significant.
Hoe belangrijk is de rol van Brabant hierin?
De rol van Brabant is enorm belangrijk.
Als je kijkt naar de grondvesten van deze geïntegreerde technologie...
We hebben 't niet over de glasvezelkabels.
Maar de geïntegreerde technologie, de geïntegreerde chips, die dingen.
Dan liggen de grondvesten bij de Technische Universiteit Eindhoven.
En ik moet erbij zeggen: ook in Twente...
hebben ze daar enorm veel kennis. Dus we bundelen die kennis.
Als we kijken wat dat direct voor Brabant oplevert.
We hebben de fortuinlijke positie dat we een fabriek hebben...
SMART-Photonics, dat noemen ze een 'foundry'.
Die gaat die dingen bakken. We hebben EFFECT Photonics, een bedrijf...
SMART-Photonics, hier is nog een recente krantenkop:
Zeven miljoen haalden ze op. Dus er is wel geld.
Men ziet het.
Ook de provincie Noord-Brabant is buitengewoon ambitieus...
in het realiseren van deze infrastructuur. Alsmede overigens...
de provincie Overijssel die zegt: 'Dit moeten we samen oppakken...
willen we als Nederland kunnen concurreren in de wereld.'
Die potentie hebben we, en de mensen hebben we.
We hebben weinig tijd. Ik wil graag twee voorbeelden naar voren halen.
De Merwedebrug, ook daar komt een groot verschil dankzij Fotonica.
We zien 'm op de achtergrond. -Laat ik 'n voorbeeld geven.
Wat ik net zei met die toepassing van deze technologie in vliegtuigen.
Dat kan je ook gebruiken bij allerlei andere infrastructurele werken...
zoals bruggen. Want wat doet het namelijk?
Je kan dingen meten wat eerder niet kon met de conventionele technologie.
Dat ze de kleinste afwijking al detecteren en daarop handelen.
Dat betekent dat je op nanometerschaal een scheurtje kan ontdekken.
Die je anders veel later zou ontdekken. Heel gaaf.
En dan alsnog moet repareren.
Nog één, die ligt dicht bij de mensen thuis.
Ik wilde 'm toch horen: het pilgebruik, medicijnen.
Ze zien straks onderscheid tussen goede en slechte cellen...
en weten waar ze medicijnen moeten gaan afgeven.
Met fotonische sensoren kunnen we het medicijn daar sturen...
waar het probleem zit. Kankercellen, afwijkende cellen...
kunnen door geavanceerde fotonische sensortechnologie worden gedetecteerd.
Als diagnose, maar ze kunnen daar ook de medicijnen loslaten.
We gaan 'n fantastische tijd tegemoet. -Fotonica verandert de wereld.
Jazeker, te beginnen in Nederland.