Hoe je van afvl nieuwe producten maakt

Als champignonkwekerij produceren wij zo’n vijf miljoen kilo champignons per jaar. Dat betekent dat we ook veel organisch afval (champost) overhouden als we de champignons hebben geoogst. Afval waarvoor we moeten betalen om het te laten afvoeren. Dat moet anders kunnen, dachten mijn vader Hans en mijn oom Henk. Omdat dit organisch afval voor zo’n 70% uit water bestaat, zagen zij de oplossing in het drogen van de champost.

Zo’n zeven jaar geleden begonnen ze met experimenteren. Eerst met een kratje champost dat ze lieten drogen in een drogingstunnel. Van dat kratje gingen ze naar een halve tunnel gevuld met champost en vervolgens een hele. Het drogen gebeurt door van onderaf lucht door de champost te blazen, waardoor het materiaal wordt opgewarmd. De proeven bleken een succes: zo kregen ze niet alleen drogere champost, maar gaandeweg kwamen ze er ook achter dat bij het hele proces warmte vrijkomt. Een warmte die wel kan oplopen tot zo’n 70 à 80 graden Celsius.

Daar moeten we wat mee doen, zei mijn vader toen. Die warmte zouden we namelijk goed kunnen gebruiken voor onze eigen champignonkwekerij die op jaarbasis een grote warmtebehoefte heeft.
Maar dat betekende wel dat we een nieuwe installatie moesten gaan bouwen. Eentje met een warmtewisselaar, waardoor we de warmte die vrijkomt bij het upcycling proces konden omzetten in warm water. Die nieuwe installatie is er gekomen en voorziet ons nu niet alleen van drogere champost, maar ook van bruikbare duurzame warmte voor onze eigen kwekerij. Onze gaskraan voor de verwarming konden we dus dichtdraaien.

En dat is nog niet alles, want ook de gedroogde champost krijgt een nieuwe bestemming.
Van tevoren mengen we namelijk de natte champost met de stapelbare fractie van varkensmest, waardoor de gedroogde champost uiteindelijk een bodemverbeteraar wordt. Erg gewild bij de agrarische afnemers in het buitenland, omdat het een hogere concentratie aan mineralen bevat dan normale mest. En een mooi voordeel voor ons. Want door de drogere champost kunnen we niet alleen de afvoerkosten omlaag krijgen, maar er op termijn misschien ook wat aan verdienen.

En we blijven bezig. Zo proberen we nu de champost nog droger te krijgen, zodat we het uiteindelijk kunnen verkopen als brandstof aan biomassacentrales. Gunstig voor ons, omdat we dan uit kunnen gaan van een vaste afvoer. Biomassacentrales hebben immers het hele jaar door behoefte aan de gedroogde champost, terwijl we voor de agrarische afnemers afhankelijk zijn van het seizoen.
Al met al vind ik het mooi om te zien hoe we uiteindelijk van organisch afval zulke waardevolle producten kunnen maken. En het past ook helemaal in ons streven om uiteindelijk een energie neutrale champignonkwekerij te worden, waarmee we zo min mogelijk het milieu belasten. Dat is ook onze passie: om champignons op een zo duurzaam mogelijke manier te produceren. En met Upcycling Gemert hebben we daarmee al een stap in de goede richting gezet.

Pieter van den Boomen, mede-initiatiefnemer Upcycling Gemert